การขยายพันธุ์มะนาว (การเสียบยอด)

  1. เรื่อง การขยายพันธุ์มะนาว (การเสียบยอด)
  2. ชื่อเกษตรกรเจ้าขององค์ความรู้ นายสมศักดิ์  จุ้ยนาม

     วัน/ เดือน/ ปีเกิด  2496

     หมายเลขบัตรประชาชน  3-1205-00196-42-1

     ที่อยู่  บ้านเลขที่ 4/1 หมู่ที่ 4 บ้านคลองสอง ตำบลทวีวัฒนา อำเภอไทรน้อย  จังหวัดนนทบุรี

     โทรศัพท์ 081-421-4619

  1. ความเป็นมา

เริ่มต้นคือได้ไปสัมมนาที่เมืองทองธานี แล้วได้รู้จักกับอาจารย์ท่านหนึ่งจากกรมวิชาการเกษตร พูดคุยกันเรื่องการปลูกมะนาว และอาจารย์ท่านนั้นก็ให้ไปบ้าน และท่านก็แนะนำว่ามีกิ่งพันธุ์มะนาวพันธุ์ใหม่ที่ยังไม่ได้ขยายพันธุ์ ท่านได้มอบให้มาขยายพันธุ์ 2 กิ่ง แต่ตนเองก็ซื้อกิ่งพันธุ์อื่นมาขยายด้วย 20 กิ่ง  นำมาปลูกประมาณ 6-7 เดือน กิ่งพันธุ์ที่ได้มาจากอาจารย์นั้นเจริญเติบโตเร็วมาก และก็ปราศจากโรคแคงเกอร์  ส่วนกิ่งพันธุ์ที่ซื้อมา 20 กิ่ง เมื่อเจริญเติบโตแล้ว เกิดโรคทุกต้น เมื่อกิ่งพันธุ์ที่ได้รับมาจากอาจารย์ปลูกไปครบ 8 เดือน  มะนาวก็เริ่มออกผล และผลมะนาวมีลักษณะใหญ่ เปลือกบาง น้ำดี เมล็ดไม่เยอะ และทางอาจารย์ก็มีการนำกิ่งพันธ์ที่ขยายพันธุ์ในสวนเพื่อไปตรวจสอบอีกครั้งว่าตรงตามพันธุ์ที่ได้ทดลองหรือไม่ จากนั้นก็เริ่มขยายพันธุ์กิ่งพันธุ์ดี ซึ่งตอนแรกก็ขยายพันธ์ไม่เป็น แต่อาจารย์ได้สอนวิธีการขยายพันธุ์ด้วยการเสียบยอด โดยไม่ต้องใช้ผ้าเทปหรือพลาสติกพันรอยแผล ปรากฏว่าสามารถขยายพันธุ์ และผลการเสียบยอด 10 ต้น สามารถนำไปขยายพันธุ์ได้ 7 ต้น จากนั้นก็พัฒนาเทคนิค วิธีการดูแลรักษาให้กิ่งพันธุ์เติบโตได้ 100 %  หลังจากขยายพันธุ์ได้เยอะก็มีหน่วยงานราชการ กรมส่งเสริมการเกษตรนำเกษตรกรและประชาชนทั่วไปที่ต้องการเรียนรู้การขยายพันธุ์ด้วยวิธีการเสียบยอด และมีการประชาสัมพันธ์ผ่านสื่อในช่องทางต่างๆ และสื่อมวลชนก็เข้ามาทำข่าวผ่านรายการต่างๆ ของทางโทรทัศน์หลายรายการ ทำให้มีคนรู้จักแพร่หลาย

  1. องค์ความรู้ในการประกอบอาชีพ และงานที่ภาคภูมิใจ

ใช้การเสียบยอดมะนาวมาใช้ในการขยายพันธุ์มะนาวในสวนเพื่อจำหน่ายกิ่งพันธุ์ และนำกิ่งพันธุ์ที่ขยายได้มาใช้ในการเพาะปลูกมะนาวในสวนด้วย และสิ่งที่ภาคภูมิใจที่สุด คือ ได้รับรางวัลครูภูมิปัญญาแห่งชาติ     รุ่นที่ 7  โดยได้รับเข็มเชิดชูเกียรติจากองคมนตรี ซึ่งในตอนนั้นมีผู้ที่ได้รับรางวัลทั่วประเทศเพียง 700 กว่าคนเท่านั้น

  1. สรุปองค์ความรู้ที่ใช้

5.1 การผลิต 

อุปกรณ์   ต้นตอส้มโอหรือต้นตอมะนาว กิ่งพันธุ์  มีด หลอดดูดขนาดต่าง กรรไกร ถุงคลุม

วิธีการทำ

  1. ตัดต้นตอให้เหลือโคนสูงจากโคนต้นประมาณ 5-7 เซนติเมตร ผ่ากลางต้นตอความลึก

ประมาณ  1.5 – 2 เซนติเมตร  ควรรดน้ำก่อนทำการเสียบยอด

  1. นำหลอดดูดขนาด 1.5-2 เซนติเมตร ความกว้างขนาดเท่าต้นตอครอบต้นตอไว้
  2. เอากิ่งสายพันธุ์ดีตัดเป็นรูปปากฉลามจากยอด ความยาว 1.5-2 เซนติเมตร
  3. เสียบกิ่งพันธุ์ให้แน่นตามแผลต้นตอ แล้วรูดหลอดขึ้นมาเพื่อรัดแผลที่เสียบให้แน่นมากยิ่งขึ้น
  4. จากนั้นใช้วิธีเสียบยอดแบบเดิมให้ได้ต้นพันธุ์ที่จะขยายพันธุ์ซักประมาณ 10-20 ต้น    แล้วนำไปอบไว้ในถุงพลาสติก   อย่าให้มีลมเข้าไป ทิ้งไว้ประมาณ 1 เดือนค่อยเปิดออก   ซึ่งในระยะเวลา 1 เดือนไม่ต้องรดน้ำ
  5. หลังจากเปิดถุงพลาสติกออก ให้ทิ้งไว้ 1 วัน เพื่อให้ต้นพันธุ์ดีสามารถปรับตัวกับอากาศ  ภายนอกได้ หลังจากนั้นให้กิ่งพันธุ์ได้รับแสงประมาณ 1 อาทิตย์ ก่อนนำไปลงปลูก

5.2 การตลาด  ขายอยู่ที่บ้านเกษตรกรที่เคยมาซื้อก็จะบอกต่อกันไปกิ่งพันธุ์ที่ขยายจำหน่ายผ่านทางอินเทอร์เน็ต และมีการโทรศัพท์มาสั่งซื้อด้วย

  1. ปัจจัยแห่งความสำเร็จ

ต้องมีใจรักและมีความใส่ใจต่องานที่ทำอยู่

  1. แนวคิดในการทำงาน

จะพยายามพัฒนาตัวเองอยู่เรื่อยโดยจะทำในรูปแบบเกษตรอินทรีย์  ไม่ทำลายสิ่งแวดล้อมการนำเทคโนโลยีใหม่มาปรับใช้กับการทำงานและพื้นที่ และพยามยามลดต้นทุนการผลิตให้ได้มากที่สุด

  1. หลักคิดในการประกอบอาชีพการเกษตร

ใช้หลักเกษตรการทำงานแบบเกษตรทฤษฎีใหม่ คือ นำวัสดุที่มีอยู่ในพื้นที่ใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด

  1. ที่มาของข้อมูล (ผู้ถอดองค์ความรู้)

นายนรินทร์  อินทวงศ์   ตำแหน่งเกษตรอำเภอไทรน้อย

สำนักงานเกษตรอำเภอไทรน้อย  จังหวัดนนทบุรี

******************************************